KOLESTEATOMLU KRONİK OTİT
KULAK ZARI VE ORTA KULAK NEDİR?
Kulak üç bölümden oluşur: 1) Dış kulak, 2) Orta kulak, 3) İç kulak. Dış kulağı kulak kepçesi ve kulak kanalı oluşturur. Kulak kanalının derininde dış kulak ile orta kulağı ayıran kulak zarı bulunur. Kulak zarı, üzerine ses dalgaları geldiğinde titreşen ince bir yapıdır. Orta kulak, kulak zarının arkasında bulunan ve hava içeren bir boşluktur. Hava, burunun gerisindeki geniz bölgesinden östaki tüpü adlı küçük bir kanal ile orta kulağa taşınır. Östaki tüpünün görevi, orta kulak boşluğundaki havanın basıncını dış ortamdaki atmosfer basıncı ile eşitlemektir. Ses dalgalarının kulak zarında oluşturduğu titreşimler orta kulak boşluğundaki küçük kemikçiklerden (örs, üzengi, çekiç) iç kulağa iletilir ve sesi beyine ileten sinirler uyarılarak ses algılanır hale getirilir.
KULAK ZARI NEDEN DELİNİR?
Kulak zarının delinmesine en sık yol açan neden iltihaptır. Orta kulaktaki iltihabın, östaki tüpü yoluyla buruna atılmasına engel bir durum (ödem, geniz eti iltihabı vb.) varlığında, kulak zarını delip boşalmaya çalışması ile ortaya çıkar. Bunun dışındaki diğer nedenler kulağa şiddetli tokat atılması, bazı kafatası kırıklarına yol açan ciddi travmalar, ani bir patlama sonrası, iğne veya kibrit çöpü gibi cisimlerin kulak kanalı içerisine fazlaca sokulması, aşırı sıcak veya asidik bir sıvının kulak kanalına kaçmasıdır. Nadiren de kulağa cerrahi olarak yerleştirilen havalandırma tüplerinden sonra kulak zarında iyileşmenin tam olmaması nedeniyle kulak zarında bir delik kalabilir.
Kulak zarındaki deliğin yerleştiği yer zarın kenarlarında veya üst kısmında ise zar kendini tamir etmeye çalışırken, kulak zarının dış kulak yoluna bakan kısmındaki deri bazen içeri doğru büyür. Orta kulak boşluğunda üremeye devam eder ve bir nevi “deri incisi” (kolesteatom) denen bir kitle oluşturur. Bu kitlenin içine mikroplar girip enfekte olduktan sonra ortaya çıkan salgılar nedeniyle zamanla çevre yapılarda (kulak kemikçikleri, kulak zarının arta kalan kısmı, kafatası kemikleri vb.) erimeler başlar.
Bazen de kulakta herhangi bir delik olmadan da, orta kulağın östaki borusundaki bir problem nedeniyle havalanmasında bozulma olduğunda, özellikle kulak zarının üst kısımlarının orta kulağa doğru cepleşip zamanla cebin dip kısmında erime ve ufak delik ortaya çıkmasından sonra da aynı olay gerçekleşebilir.
Bu gibi durumlarda tıbbi tedaviye rağmen düzelmeyen veya tekrarlayan kötü kokulu kulak akıntısı, işitmede giderek bozulma, baş dönmesi, kulak arkasında künt bir ağrı, bazen yüz kaslarında zayıflık ve yüz felci ortaya çıkabilir. Kulak kolesteatomları tehlikeli olabilir ve hiçbir zaman ihmal edilmemelidir. Kemik erimesi, beyin ve iç kulak gibi etraftaki dokulara iltihabın yayılmasına sebep olabilir. Tedavi edilmezse sağırlık, beyin apsesi, menenjit ve nadiren ölüm olabilir. Bu nedenle tıbbi tedaviden çok cerrahi tedavinin planlanması gerekir. Cerrahide esas gaye, iltihabı ortadan kaldırmak ve kuru bir kulak elde etmektir, işitmenin düzeltilmesi ikinci planda kalır.
Kolesteatomlu hastaların yaklaşık üçte birinde, tek operasyonda hem iltihabı ortadan kaldırıp hem de işitmeyi onarmak mümkün değildir. İlk operasyonda iltihap ortadan kaldırılır. İşitmeyi arttırmaya yönelik planlanacak olan 2. operasyon (kemikçik zincir tamiri ile birlikte timpanoplasti), 1-2 yıl sonra yapılabilir.
Bazen de işitmenin iyice bozulduğu, kolesteatomun iç kulağı tuttuğu durumlarda işitmenin pek düzeltilemeyeceğine kanaat getirildiğinde sadece tek seansta iltihaplı kulak arkası kemiklerinin temizlendiği mastoidektomi ameliyatı yapılır.
KOLESTEATOMLU KRONİK ORTA KULAK İLTİHABINDA TEDAVİ
Yukarıda bahsedilen şikayetlerin varlığında mutlaka bir Kulak Burun Boğaz Hekimi’ne başvurulması gerekir. Doktorunuz kulağınızı ayrıntılı muayene edecek, gerekiyorsa temizleyecek ve enfeksiyondan kaynaklanan komplikasyonları önlemek için tıbbi tedavi verecektir. Sonrasında işitme derecenizi değerlendirmek üzere işitme testi (odyometri) yapılmasını isteyecek ve kolesteatom olup olmadığını değerlendirmek ve iltihabın hangi yapıları tuttuğunu belirlemek için bilgisayarlı tomografi isteyecektir. Bunların sonucunda Kulak Arkası Kemik İçindeki Enfeksiyonun Temizlenmesi (Mastoidektomi) ve/veya Kulak Zarındaki Deliğin Tamiri (Timpanoplasti) ameliyatı planlanacaktır.
Comments are closed.