GIRTLAK KANSERİ
Dünyada 2002 yılında erkeklerde 5.801.839, kadınlarda 5.060.657, toplamda 10.862.496 kanser olgusu saptanmıştır (cilt kanserleri hariç). En sık rastlanan kanserler, akciğer (%12.4), meme (%10.6), kolorektal (%9.4), mide (%8.6), prostat (%6.2) olarak sıralanmaktadır.
ABD’de birinci sırada prostat (%16,9) kanseri vardır ve diğerleri meme (%15.5), akciğer (%12.6), kolorektal (%10.6), mesane (%4.6) kanserleri olarak sıralanmaktadır.
Avrupa’da 38 ülke için 1995 yılında yeni kanser vakası sayısı 2.6 milyon ve kanserden ölüm sayısı ise yaklaşık 1.6 milyondur. En sık görülen kanser türleri akciğer (%14.5), kolorektal (%12.8), meme (%12.3), prostat (%11) ve mide (%7.9) kanserleridir. Avrupa’da erkeklerde en sık görülen kanserler akciğer (%22), kolorektal (%12), prostat (%11), mide (%9), mesane (%7), kadınlarda ise meme (%26), kolorektal (%14), mide (%7), akciğer (%6), korpus uteri (%6) ve servikstir (%6)*.
Türkiye’ye bakarsak Sağlık bakanlığı kanser kayıt verileri değerlendirildiğinde 1994 yılında 20100 kanser olgusu bildirilmiştir. Bunun 12000′i erkek, 8000′i kadındır. Bu veriler değerlendirildiğinde erkeklerde en sık karşılaşılan kanser türleri Akciğer, Lösemi- Lenfoma, Mide kanseri, Prostat ve Larinks kanseridir. Kadınlarda ise bunlar Meme, Lösemi-Lenfoma ve Rahim kanseri olarak sayılabilir.**
Larinks (Gırtlak) Kanserinin Nedenleri:
Bu kanserin gelişiminde pek çok faktör bulunmaktadır, baş-boyun kanserlerinin %90′ı bilinen kanserojenlerle temas sonrası gelişmektedir. Bunları şöyle sıralayabiliriz:
Sigara kullanımı: Larinks kanseri hastalarının %95′inden fazlası sigara içicisidir. Sigara genlerde değişiklikler yaparak, üst solunum yoluna giren karsinojenlerin temizlenme mekanizmasını bozarak ve vücut savunma mekanizmalarını zayıflatarak kanser oluşumuna yol açar.
Alkol: Alkolün kanser oluşumunu kolaylaştırıcı etkisi olduğu saptanmıştır. Özellikle de sigara ile birlikte kullanıldığında sigaranın zararlı etkilerini arttırmaktadır. Amerikan Kanser Birliği günde 1 bardak alkol tüketiminin dışına çıkılmaması gerektiğini bildirmiştir.
Diğer Risk Faktörleri: HPV (insan papilloma virüsü), reflü, mesleki maruziyet (gemi işçilerinde asbest vb.) bunlar arasında sayılabilir. A vitamini ve beta-karoten ise koruyucu role sahiptir.
Larinks Kanserinin Bulguları Nelerdir?
- Kalıcı ve ilerleyici ses kısıklığı
- Yutmada belirgin güçlük
- Yutma sırasında artan ve tıbbi tedaviyle geçmeyen boğaz ağrısı
- Nefes almada zorluk
- Kulağa vuran ağrı
- Boyunda kitle
Bu şikayetleri olan kişilerin en kısa sürede bir Kulak Burun Boğaz uzmanına başvurması gerekmektedir.
Larinks Kanseri Nasıl Tedavi Edilir?
Tedavide cerrahi, radyoterapi, kemoterapi ya da bunların değişik kombinasyonları önerilmektedir. Kanserin gırtlakta tuttuğu bölgeler ve yayılımı, boyuna atlayıp atlamamasına göre sadece ses tellerinin alınmasından tutun gırtlağın tamamen alınmasına kadar pek çok cerrahi teknik seçilebilir.,
Unutmayınız ki kişide genetik yatkınlık da olsa, larinks kanseri önlenebilir bir hastalıktır. Tek yapmanız gereken sigara ve alkolden uzak durmaktır!
*http://onkder.org/text.php3?id=677, Türk Onkoloji Dergisi, 2007,
Cilt 22, Sayı 4, Sayfa(lar) 172-182, SSK Okmeydanı Eğitim ve
Araştırma Hastanesi Onkoloji Merkezi'nin 1999-2004 yılları
kanser istatistikleri, Mustafa İZMİRLİ ve ark.
**http://www.gata.edu.tr/dahilibilimler/onkoloji/
kanser_epidemiyolojisi.htm
***Bu yazının hazırlanmasında American Academy of
Otolaryngology-Head and Neck Surgery'nin web sitesindeki
ilgili makaleden yararlanılmıştır.
Comments are closed.